Dak Nong province
 

Đăk Nông, hay Đắc Nông, là một tỉnh ở Nam Trung Bộ Việt Nam, được tách ra từ sáu huyện phía nam của tỉnh Đắk Lắk năm 2004. Phía bắc tỉnh Đăk Nông giáp Đăk Lăk, phía đông và đông nam giáp tỉnh Lâm Đồng, phía tây giáp tỉnh Bình Phước và Campuchia.

Địa bàn tỉnh Đăk Nông gần như là địa bàn tỉnh Quảng Đức thời Việt Nam Cộng hòa, có thêm huyện Cư Jút của tỉnh Đăk Lăk.

Địa hình

Đăk Nông nằm ở phía tây nam Trung Bộ, đoạn cuối dãy Trường Sơn, trên một vùng cao nguyên, độ cao trung bình 500 m so với mặt biển. Địa hình tương đối bằng, có bình nguyên rộng lớn với nhiều đồng cỏ trải dài về phía đông. Phía tây địa hình thấp dần, nghiêng về phía Campuchia, phía nam là miền đồng trũng có nhiều đầm hồ.

Có 3 hệ thống sông chính: sông Ba, sông Sêrêpôk (các nhánh Krông Bông, Krông Păk, Krông Ana, Krông Nô,..) và một số sông nhỏ khác, nhiều thác nước cao, thuỷ năng lớn.

Các đơn vị hành chính

Đăk Nông có 8 đơn vị hành chính:

Thị xã Gia Nghĩa (tỉnh lỵ)
Huyện Cư Jút (thành lập ngày 19 tháng 6 năm 1990, tách từ huyện Đăk Mil và thị xã Buôn Ma Thuột, thuộc tỉnh Đăk Lăk)
Huyện Đăk Glong (đổi tên từ huyện Đăk Nông tháng 6 năm 2005, sau khi lập tỉnh Đăk Nông)
Huyện Đăk Mil (có từ năm 1975, thuộc tỉnh Đăk Lăk)
Huyện Đăk R'lâp (còn gọi là Kiến Đức, thành lập ngày 22 tháng 2 năm 1986, tách từ huyện Đăk Nông, thuộc tỉnh Đăk Lăk)
Huyện Đăk Song (tách từ huyện Đăk Nông và Đăk Mil, thuộc tỉnh Đăk Lăk)
Huyện Krông Nô
Huyện Tuy Đức (thành lập trên cơ sở xã Đăk Buk so của Huyện Đăk lấp củ(1-2007))
Tuy đã thành lập các cơ quan hành chính riêng, cơ sở hạ tầng như tổng đài bưu điện của Đăk Nông cho đến tháng 2 năm 2006 vẫn còn sử dụng chung tài nguyên với tỉnh Đăk Lăk.

Khí hậu
Khí hậu vùng này tương đối ôn hoà, nhiệt độ trung bình năm 24°C, tháng nóng nhất và lạnh nhất chỉ chênh lệch trung bình 5°C. Thời tiết và lượng mưa phụ thuộc theo mùa. Mùa khô từ tháng 11 đến tháng 4 năm sau, nhiều gió và hơi lạnh, thời tiết khô hạn, nhiều khe suối khô cạn. Mùa mưa từ tháng 5 đến tháng 10 trong năm, lượng nước rất lớn, nhiều năm bị ngập lụt ảnh hưởng đến giao thông.

Dân tộc

Trên địa bàn tỉnh Đăk Nông có các dân tộc người Việt (Kinh), Êđê, Nùng, M'Nông, Tày cùng sinh sống.

Kinh tế, nông nghiệp

Đăk Nông có diện tích đất canh tác màu mỡ, chủ yếu là đất bazan, thuận lợi cho trồng cây công nghiệp, đặc biệt là cà phê, cao su, hạt tiêu... Tỉnh cũng rất giàu trữ lượng khoáng sản, đặc biệt là quặng bô-xít dùng để sản xuất nhôm.

Năm 2005 GDP bình quân đầu người ở Đăk Nông là $370. Tỷ trọng công nghiệp chiếm 17,8 % GDP năm 2005, từ 6,9 % năm 2000 (trước khi tách tỉnh); dịch vụ tăng lên 24,4 % từ 14,2 %. Trong khi đó nông nghiệp giảm xuống 57,8 % từ 78,9 %.

Văn hóa
Nét đặc sắc của Đăk Nông có lẽ vẫn phần nào là rất nhiều của Đăk Lăk do một thời gian dài tỉnh này là một khu vực của Đăk Lăk.

Vùng đất này có nền văn hoá cổ truyền khá đa dạng của nhiều dân tộc đậm nét truyền thống và bản sắc riêng. Nơi đây còn lưu giữ nhiều pho sử thi truyền miệng rất độc đáo như sử thi Đam San dài hàng ngàn câu. Các luật tục cổ, kiến trúc nhà sàn, nhà rông và tượng nhà mồ còn chứa bao điều bí ẩn đầy hấp dẫn.

Các loại nhạc cụ dân tộc từ lâu đời đã trở nên nổi tiếng và là niềm tự hào của cả vùng Tây Nguyên, của văn hoá dân gian Việt Nam: bộ đàn đá của người M'Nông (huyện Lăk - Đăk Lăk), bộ chiêng đá được phát hiện tại Đăk R'lâp có niên đại hàng ngàn năm về trước, đàn T'rưng, đàn Klông pút, đàn nước, kèn, sáo... Nếu đúng dịp, du khách sẽ được tham dự những lễ hội độc đáo còn nguyên chất dân gian. Trong lễ hội, cả buôn làng cầm tay nhau nhảy múa xung quanh đống lửa theo nhịp của cồng, chiêng.

Di tích, danh thắng
Thác Diệu Thanh
Thác Ba Tầng
Thác Đăk Nông
Đồi thông Nam Nung
Cao nguyên Jubát
Thác Trinh Nữ
Thác Dray sap
Thác Gia Long
Hồ Ea Snô
Sông Krông Nô